Nhiều người nghĩ AI là một cái gì đó mới mẻ vừa xuất hiện vài năm gần đây. Nhưng thực tế, "đứa con cưng" của công nghệ này đã có một hành trình trưởng thành dài hơn nửa thế kỷ. Hãy cùng ainao.vn điểm qua những cột mốc biến AI từ một ý tưởng viễn tưởng thành "trợ lý quốc dân" như hiện nay.
1. Thập niên 1950: Những viên gạch đầu tiên
Mọi thứ bắt đầu với một câu hỏi táo bạo: "Máy móc có biết suy nghĩ không?".
Alan Turing (1950): Ông tổ của ngành máy tính đã đưa ra một bài kiểm tra (Turing Test). Nếu một người trò chuyện với máy tính mà không nhận ra đó là máy, thì chiếc máy đó có trí tuệ.
Cái tên "AI" ra đời (1956): Thuật ngữ "Artificial Intelligence" chính thức được đặt tên tại một hội nghị khoa học. Lúc này, AI vẫn còn là những công thức toán học nằm trên giấy.
2. Năm 1997: Cú sốc "Deep Blue"
Đây là lần đầu tiên thế giới thực sự kinh ngạc trước sức mạnh của AI. Một siêu máy tính của IBM tên là Deep Blue đã đánh bại nhà vô địch cờ vua thế giới Garry Kasparov.
Ý nghĩa: Sự kiện này chứng minh: Máy tính có thể xử lý các phép tính phức tạp nhanh hơn và chính xác hơn cả bộ não thiên tài của con người.
3. Thập niên 2010: AI bắt đầu "Nhìn" và "Học"
Thay vì con người phải cầm tay chỉ việc, các nhà khoa học bắt đầu dạy máy tính tự học từ dữ liệu (gọi là Deep Learning).
Năm 2012: AI của Google có thể tự nhận diện được... hình ảnh con mèo trên YouTube sau khi xem hàng triệu video.
Năm 2016 (AlphaGo): Một cột mốc chấn động khác khi AI AlphaGo đánh bại cao thủ cờ vây Lee Sedol. Khác với cờ vua, cờ vây đòi hỏi sự "trực giác", và AI đã cho thấy nó bắt đầu có khả năng bắt chước tư duy tinh tế của con người.
4. Năm 2017: Bước ngoặt mang tên "Transformer"
Nếu phải chọn một "nguyên liệu thần thánh" tạo nên AI hiện đại, đó chính là mô hình Transformer do Google giới thiệu. Hãy tưởng tượng trước đây AI đọc sách từng chữ một và hay quên đầu đuôi. Transformer giúp AI có khả năng "nhìn toàn cảnh", hiểu được mối liên hệ giữa các từ trong một câu dài. Đây chính là nền tảng để tạo nên các LLM (mô hình ngôn ngữ lớn) sau này.
5. Hiện tại: Kỷ nguyên của LLM và ChatGPT
Từ nền tảng Transformer, các "gã khổng lồ" bắt đầu tạo ra các LLM (Large Language Models - Mô hình ngôn ngữ lớn). Bạn có thể hiểu LLM giống như một thư viện khổng lồ chứa toàn bộ kiến thức của nhân loại được nén lại trong một bộ não điện tử.
Cuối năm 2022: ChatGPT ra đời và gây bão toàn cầu.
Điểm khác biệt: AI giờ đây không chỉ biết chơi cờ hay nhận diện ảnh mèo. Nó có thể sáng tạo: làm thơ, viết code, tư vấn tâm lý và trò chuyện có vần điệu.
Tổng kết: Chúng ta đang ở đâu?
Hành trình từ những phép tính đơn giản đến các mô hình ngôn ngữ thông thái (LLM) là minh chứng cho sự tiến bộ không ngừng của con người. AI không còn là thứ xa vời trong phòng thí nghiệm, nó đã trở thành công cụ trong tầm tay của mỗi chúng ta.
Comments
Post a Comment